Sốt Zika - Bệnh do virus Zika

Tác giả: Trần Sori. Ngày đăng: 12-10-2016

Sốt Zika là một bệnh do Virus Zika (hay được gọi là virus ăn não người) gây nên. Bệnh lây truyền chủ yếu qua vết cắn của muỗi Aedes bị nhiễm virus. Tuy nhiên, một trường hợp nó có khả năng lan truyền từ người sang người. Triệu chứng tương tự như nhiễm trùng do các vi rút arbo khác như SXHD, bao gồm sốt, nổi ban trên da, viêm kết mạc, đau khớp và đau cơ, mệt mỏi và đau đầu

Giới thiệu chung

Bệnh do vi rút Zika là bệnh mới nổi, lây truyền qua muỗi lần đầu được phát hiện ở Uganda năm 1947 ở Khỉ Rhesus thông qua mạng lưới giám sát bệnh sốt vàng Sylvatic. Sau đó bệnh được xác định trên người năm 1952 tại Uganda và nước Cộng Hòa Tanzania. Ổ dịch bệnh do vi rút Zika được ghi nhận ở Châu Phi, Châu Mỹ, Châu Á và Thái Bình Dương.


• Họ vi rút : Flavivirus
• Vector: Muỗi Aedes (Thường hay đốt vào buổi sáng và chiều muộn/tối)
• Ổ chứa (Reservoir): Không rõ

Dấu hiệu và triệu chứng

Thời gian ủ bệnh của bệnh do vi rút Zika không rõ ràng, nhưng có thể là một vài ngày. Triệu chứng tương tự như nhiễm trùng do các vi rút arbo khác như SXHD, bao gồm sốt, nổi ban trên da, viêm kết mạc, đau khớp và đau cơ, mệt mỏi và đau đầu. Các triệu chứng này thường nhẹ và kéo dài từ 2 - 7 ngày.

Trong vụ dịch lớn tại Polynesia thuộc Pháp năm 2013 và Brazil năm 2015, Cơ quan Y tế quốc gia báo cáo ghi nhận các biến chứng thần kinh và tự miễn của bệnh do vi rút Zika. Gần đây tại Brazil, cơ quan y tế địa phương thấy có sự gia tăng nhiễm virus Zika trong cộng đồng cũng như sự gia tăng trẻ bị tật đầu nhỏ ở phía Đông Bắc Brazil. Cơ quan điều tra các ổ dịch do Zika đã tìm thấy ngày càng nhiều các bằng chứng cho thấy có sự liện quan giữa bệnh do vi rút Zika và bệnh đầu nhỏ bẩm sinh. Tuy nhiên, cần có các điều tra thêm để có thể hiểu được mối liên quan giữa đầu bé ở trẻ nhỏ và bệnh do vi rút Zika. Các nguyên nhân tiềm tàng khác cũng đang được điều tra.

Lây truyền

Vi rút Zika truyền sang người thông qua vết đốt từ muỗi nhiễm bệnh họ Aedes, chủ yếu là Aedes Aegypti ở vùng nhiệt đới. Đây cũng là loại muỗi trung gian truyền bệnh sốt xuất huyết Dengue, Chikungunya và sốt vàng.

Ổ dịch bệnh do vi rút Zika được báo cáo lần đầu tiên ở Thái Bình Dương vào năm 2007 ở Yap và Polynesia Pháp 2013, và vào năm 2015 từ các nước châu Mỹ (Brazil và Colombia) và châu Phi (Cape Verde). Ngoài ra, hơn 13 quốc gia ở châu Mỹ đã báo cáo các trường hợp lẻ tẻ nhiễm virus Zika, điều đó cho thấy sự mở rộng địa lý nhanh chóng của virus Zika.

Chẩn đoán

Chẩn đoán vi rút Zika bằng phương pháp PCR và phân lập vi rút từ mẫu máu. Chẩn đoán bằng phương pháp huyết thanh học có thể khó khăn do vi rút có thể có phản ứng chéo với các vi rút khác thuộc họ flavivirut như vi rút Dengue, Sốt Tây sông Nile và sốt vàng.

Phòng bệnh

Phòng và kiểm soát dịch bệnh phụ thuộc vào việc giảm số lượng muỗi thông qua giảm nguồn (loại bỏ hoặc thay đổi điểm sinh sản) và giảm sự tiếp xúc giữa muỗi và người. Các hoạt động có thể thực hiện bằng sử dụng thuốc chống côn trùng, mặc quần áo (tốt nhất là sáng màu) che các phần của cơ thể càng nhiều càng tốt. Sử dụng các biện pháp vật lý như đóng cửa sổ, ngủ màn chống muỗi… bằng các hoạt động làm sạch các vật dụng chứa nước như xô, chậu, lốp xe, bình hoa… do đó các điểm muỗi sinh sản có thể bị loại bỏ.

Cần giúp đỡ và chú ý tới những người không thể tự bảo vệ bản thân như trẻ nhỏ, trẻ ốm và người già.

Trong các vụ dịch, chính quyền có thể đưa ra lời khuyên sử dụng thuốc trừ sâu để phòng chống dịch. Thuốc trừ sâu được khuyến cáo sử dụng khung đánh giá thuốc trừ sâu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) để giết bọ gậy đối với những vật dụng chứa một lượng nước tương đối lớn.

Những du khách cần thực hiện những biện pháp dự phòng như ở trên để đảm bảo bản thân không bị muỗi đốt.

Điều trị

Bệnh do vi rút Zika thường nhẹ và không cần thuốc đặc biệt điều trị. Người bệnh cần nghỉ ngơi, uống đủ nước, và điều trị triệu chứng như giảm đau, hạ sốt bằng các thuốc thông dụng. Khi triệu chứng nặng hơn, cần tới các cơ sở Y tế để chăm sóc điều trị. Hiện tại chưa có vắc xin phòng bệnh.

Đáp ứng của WHO

WHO đang giúp đỡ các quốc gia kiểm soát bệnh do vi rút Zika thông qua các hoạt động:

• Tăng cường hệ thống giám sát;
• Nâng cao năng lực phòng thí nghiệm để chẩn đoán bệnh;
• Phối hợp với các quốc gia tiêu diệt muỗi truyền bệnh;
• Đưa ra các khuyến cáo chăm sóc bệnh nhân và giám sát những người bị nhiễm vi rút Zika;
• Xác định và hỗ trợ các vùng ưu tiên cho nghiên cứu về bệnh do vi rút Zika và các biến chứng có thể gặp.
Nếu nghi ngờ nhiễm Virus Zika cần Xét nghiệm để biết chính xác
- Xét nghiệm Virus Zika tại HCM
- Xét nghiệm Virus Zika tại Hà Nội

Tra cứu khác

Tra cứu liên quan

Sốt xuất huyết

Sốt xuất huyết hay chính xác hơn là sốt xuất huyết do virus (tiếng Anh: viral hemorrhagic fever, viết tắt: VHF) là một nhóm các bệnh do một số họ virus sau: Arenavirus, Filoviridae, Bunyaviridae và Flavivirus. Một số loài virus có thể gây bệnh nhẹ như sốt Nephropathia Scandinavia, trong khi đó một số loài khác có thể gây bệnh tương đối nặng, thậm chí có thể gây tử vong, chẳng hạn như sốt Lassa, virus Marburg

Bệnh cúm H5N1

Bệnh cúm A H5N1 là bệnh truyền nhiễm cấp tính đặc biệt nguy hiểm, do virus cúm type A, chủng H5N1, thuộc họ Orthomyxoviridae gây ra.Người bệnh nhiễm cúm A H5N1 thường có những biểu hiện giống với cúm thông thường và kèm theo một số dấu hiệu nguy hiểm hơn. Mùa đông thời tiết trở lạnh là dịp cao điểm dễ bùng phát thành dịch. Các dấu hiệu sớm của bệnh cúm gia cầm H5N1 thường bắt đầu trong vòng 2-5 ngày kể từ ngày bị nhiễm trùng

Tay chân miệng

Bệnh tay, chân, miệng (TCM) là một hội chứng bệnh ở người do virus đường ruột Coxsackie A16 gây ra. Đây là một bệnh thường gặp ở nhũ nhi và trẻ em (dưới 3 tuổi). Bệnh thường được đặc trưng bởi sốt, đau họng và nổi ban có bọng nước bắt đầu tử cổ họng. Bệnh lây chủ yếu theo đường tiêu hoá, từ nước bọt, phỏng nước và phân của trẻ nhiễm bệnh.

Quai bị

Là bệnh truyền nhiễm do vi rút quai bị (vi rút thuộc nhóm Paramyxo) gây ra, làm sưng đau các tuyến mang tai (các tuyến nước bọt nằm giữa tai và hàm). Virus này có thể ảnh hưởng đến tinh hoàn, buồng trứng, tuyến tụy, vú, não và màng não. Bệnh thường xảy ra ở trẻ em trong độ tuổi 2-12, tuy nhiên khoảng 10% người trưởng thành có nguy cơ bị bệnh

Sốt Zika - Bệnh do virus Zika

Sốt Zika là một bệnh do Virus Zika (hay được gọi là virus ăn não người) gây nên. Bệnh lây truyền chủ yếu qua vết cắn của muỗi Aedes bị nhiễm virus. Tuy nhiên, một trường hợp nó có khả năng lan truyền từ người sang người. Triệu chứng tương tự như nhiễm trùng do các vi rút arbo khác như SXHD, bao gồm sốt, nổi ban trên da, viêm kết mạc, đau khớp và đau cơ, mệt mỏi và đau đầu

Bạch hầu

Là bệnh nhiễm trùng cấp tính lây theo đường hô hấp, do vi khuẩn Corynebacterium diphtheriae gây ra. Bệnh gây tổn thương chủ yếu ở vùng hầu, họng, thanh quản, mũi, đôi khi ở da và các vùng niêm mạc khác, có thể gây tắc nghẽn đường thở và rối loạn nhịp tim.

Viêm não Nhật Bản

Bệnh viêm não Nhật Bản do vi-rút thuộc nhóm Flavi, họ arbovirus nhóm B gây ra, lây nhiễm vào não qua vết muỗi đốt (muỗi Culex). Bệnh được phát hiện lần đầu tiên tại Nhật Bản với biểu hiện viêm não – màng não tuỷ với tỉ lệ mắc và tử vong rất cao. Bệnh xảy ra chủ yếu ở các nước châu Á.Hiện có vắc-xin chống lại căn bệnh này.

Nhiễm khuẩn Klebsiella

Vi khuẩn Klebsiella có thể gây ra một loạt các bệnh nhiễm trùng. Nhiễm khuẩn Klebsiella thường gây viêm phổi, nhiễm trùng đường tiết niệu và nhiễm trùng mạn tính ở mũi. Vi khuẩn có thể xâm nhập vào máu gây nhiễm trùng máu, đe dọa đến tính mạng.

Bệnh cúm A (H7N9)

Vi rút cúm A H7 là nhóm vi rút cúm thường lưu hành ở các loài chim. Vi rút cúm A (H7N9) là một phân nhóm trong nhóm vi rút cúm A H7. Mặc dù một vài phân nhóm của vi rút H7 (H7N2, H7N3 và H7N7) thỉnh thoảng được tìm thấy gây nhiễm trên người, tuy nhiên chưa có trường hợp nào được ghi nhận nhiễm vi rút cúm A (H7N9) ở người cho tới khi các trường hợp đầu tiên phát hiện tại Trung Quốc được công bố vào ngày 31/3/2013. Bệnh nhân thường bị viêm phổi nặng. Các triệu chứng bao gồm sốt, ho và khó thở. Chỉ có một số rất ít trường hợp biểu hiện nhẹ nhàng như cảm cúm thông thường và tự khỏi.

Mẹ đã hiểu rõ về bệnh quai bị ở trẻ em?

Bệnh quai bị ở trẻ em là bệnh khá phổ biến, tuy vậy vẫn chưa có thuốc chữa quai bị đặc hiệu. Điều duy nhất mà cha mẹ có thể làm là cho bé nghỉ ngơi đầy đủ và cách ly bé để tránh lây lan bệnh cho những người khác.

Sởi

Sởi là một bệnh virus rất dễ lây lan. Sởi gây ra sốt, ho, viêm kết mạc, và phát ban.Bệnh lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp, mầm bệnh có trong nước bọt, nước mũi... của người bệnh. Các triệu chứng thường bắt đầu từ 7-14 ngày sau khi tiếp xúc. Bệnh sởi có thể gây chết người.